Per cumüns vivs

Anna Florin craja vi da cumüns compacts, creschüts istoricamaing e colliats geograficamaing, chi sun capabels da spordscher a lur abitant:as ün bun lö da viver e chi sun buns da metter a disposiziun a la cumünanza lös d’inscunter adattats i’l center dal cumün sco eir l’infrastructura pel provedimaint dal minchadi, per abitar e lavurar.
La società sustegna als cumüns in lur lezchas resultadas tras las fusiuns e tils motivescha da far frunt al marchà d’immobiglias da seguondas abitaziuns. Lös d’inscunter pella populaziun dessan gnir mantgnüts e nouvs dessan gnir creats. Anna Florin sensibilisescha a las abitantas ed als abitants dals cumüns sco eir a las possessuras ed als possessurs da seguondas abitaziuns pellas pussibiltats d’üna cumünanza viva ed animescha da chürar il plaschair da viver in Engiadina Bassa.

 

Daplü commembras e commembers
cha no eschan
plü dür cha pudain tgnair.

 

Guarda 2022 sco exaimpel

Salvar quai chi dà amo da salvar,
eir per pussibiltar innovaziun.
Intervista cun Anna Florin:

Anna Florin, chi est tü?

Eu sun ün movimaint politic chi sustegna las cumünanzas da far frunt al marchà d’immobiglias e da chürar il plaschair da viver in noss cumüns. Sainza tai ed otras commembras ed oters commembers nu daja a mai, perquai ch’eu nu sun ingüna persuna privata, dimpersè la società «Anna Florin – per cumüns vivs» cun sez a Tarasp, fundada d’utuon 2021, d’ün pêr Engiadinais:as da la generaziun giuvna chi lessan s’ingaschar per cumüns vivs eir in avegnir. In mia suprastanza sun Flurina Badel da Guarda, Gregory Fretz da Sent, Riet Fanzun da Tarasp e Jon Blanke da Lavin.

Perche fa quai dabsögn?

Duos nouvas ledschas federalas, chi sun in vigur daspö pacs ons, han müdà radicalmaing il marchà d’immobiglias in Svizra, cun consequenzas impustüt per regiuns turisticas sco l’Engiadina. D’üna vart es quai la nouva ledscha davart las abitaziuns secundaras (daspö 2015) e da tschella vart la revisiun da la ledscha davart la planisaziun dal territori (2020/21). La Svizra ha decis cun quistas duos ledschas, ch’ella less tgnair chüra da las cuntradas e sviluppar inavant ils cumüns a l’intern da la substanza da fabrica existenta e na plü sülla prada verda. Tuot ils cumüns svizzers sun perquai güsta landervia d’adattar lur plans da zonas e las ledschas da fabrica. E nus tuots stuvain müdar nos pensar.

Quist svilup ha però chaschunà üna consequenza fatala per noss cumüns:
La ledscha da seguondas abitaziuns scumonda unicamaing la fabrica da nouvas chasas sülla prada verda. Però ne la ledscha federala da seguondas abitaziuns, ne quella cumünala, nu prevezza masüras sufficiaintas per proteger las prümas abitaziuns existentas. Tuot las chasas chi daiva avant ils 11 da marz 2012, chi nu d’eiran inscrittas fin là sco prümas abitaziuns, sun sül marchà liber e das-chan gnir fabrichadas intuorn sco seguondas abitaziuns. I’l cumün fusiunà da Scuol, per exaimpel, sun quai passa 90 % da tuot las chasas existentas!

Daspö decennis vegnan vendüdas chasas dad indigens e fabrichadas oura dals nouvs possessurs sco chasas da vacanzas, suvent capita quai eir illa spartiziun d’iertas. Chi chi venda uossa però sia chasa veglia immez cumün, nu chatta plü ningün lö per fabrichar üna chasa nouva a l’ur dal cumün, pervi da la revisiun da la ledscha da planisaziun dal territori. Implü s’haja badà chi’d es catastrofal pella vita in cumün, scha tuot las chasas veglias vegnan vendüdas sco chasas da vacanzas.

E quistas chasas restan vödas dürant blers dis da l’on, ed ils centers dals cumüns mouran – o?

Schi, precis. Minchün chi less verer, vezza quai in tuot l’Engiadina Bassa. Il problem es cha’l marchà d’immobiglias per indigens / domicil primar es il listess marchà sco quel per seguondas abitaziuns. Tuots cumbattan pellas listessas chasas. Pelplü perda l’indigen, perquai cha quels d’utrò han daplü raps. No eschan pacs millis cunter blers tschientmillis, chi sun tuots in tschercha d’üna seguonda abitaziun. Na tuots, per furtüna, ma parts lessan immobiglias in Engiadina be per depuoner chapital e plü bod o plü tard tillas vendna darcheu cun ün grond guadogn finanzial. Ils predschs per cumprar e per tour a fit abitaziuns in Engiadina Bassa vegnan quatras adüna plü ots. Scha nus nu reagin subit cun üna protecziun adattada, schi vegn la populaziun locala vieplü s-chatschada ed ils cumüns dvaintan ressorts da vacanzas o dafatta museum.

Nun esa fingià massa tard?

Per dir cun Karl Valentin: «Spranza nu vegna uschè mal, sco chi’d es fingià.» La situaziun cul virus da Corona ha accelerà quist svilup negativ. Id es da chattar urgiaintamaing soluziuns per salvar nossas ultimas chasas dal marchà da seguondas abitaziuns. Ils predschs da las chasas per domicil primar ston gnir sbassats per cha eir indigens tillas as pon prestar darcheu. Actualmaing sun ils predschs astronomicamaing ots e nun han dachefar plü nöglia culla valur commerciala da las chasas.

E co precis voust agir?

Culla forza e l’ingaschamaint da mias commembras e meis commembers, indigens ed esters, lessa intimar als cumüns politics, a lur abitant:as ed a possessur:as da seguondas abitazuns da tgnair chüra a lunga vista dal spazi d’abitar e da lavurar pajabel e da lös d’inscunter accessibels per tuot:tas. Perquai esa da sensibilisar a las cumünanzas e da muossar otras vias co da vender noss cumüns e cun quai nos potenzial. I douvra müdadas da ledschas e curaschi per progets d’abitar innovativs.

Ma nu perdess la mansteranza locala lavur?

Al listess temp cha no adattain las ledschas cumünalas chi protegian il marchà d’immobiglias indigen, staina promouver marchats chi sun indurmanzats dürant ils ultims ons, per chi nu detta perditas i’l sectur da fabrica. Tant privats, affars sco eir la cumünanza ston promouver la fabrica da prümas abitaziuns, ingio chi dà actualmaing üna gronda mancanza, ed eir la sanaziun da l’hotellaria.

Il giast es fich important per nossa regiun. Eu nu less scumandar a giasts da far vacanzas pro no e neir da posseder ün’aigna abitaziun quia, ma seis sogiuorn sto render pella populaziun locala a lunga dürada. Eu less restabilir l’equiliber san d’abitaziuns per indigens ed abitaziuns per giasts. I nu das-cha esser cha daplü co la mità da las chasas da nossas fracziuns toccan ad esters chi nu fan part da la cumünanza permanenta e chi nu s’ingaschan neir per l’infrastructura e la vita in cumün. Eu less instradar tuot il necessari per mantgnair quai cha no vain amo sco ustarias, scoulas, butias per prodots dal minchadi illas fracziuns. Be in üna regiun viva ha la mansteranza locala lavur eir in avegnir!

Daplü commembras e
commembers cha no eschan,
plü dür cha no pudain tgnair.

E che am spetta sco
commembra/er?

Tü hast la pussibilità da t’ingaschar activmaing o da’m sustgnair passivmaing. Implü daja regulamaing üna charta da nouvas interessanta, occurrenzas per commembras e commembers, ed eu spordsch eir discuors da cussagliaziun per iertavels ed otras persunas chi lessan cha lur chasa in Engiadina nu dvainta ün’ulteriura chasa da vacanzas. Cun mincha commembra e cun mincha commember implü dvantaina ün movimaint, chi salva quai chi dà amo da salvar in noss cumüns, na d’invlidar nossa lingua e cultura.

La contribuziun annuala importa 70.- fr. e das-cha eir gnir multiplichada. GiarsunAs e studentAs das-chan pajar üna minimala a partir da 35.- fr. , tuot tenor lur pussibiltats finanzialas.

Statüts

 

Conto per las contribuziuns
da commembranza e donaziuns:

Società Anna Florin
7553 Tarasp
GKB: IBAN CH82 0077 4010 4370 0760 0

 

dvainta
commembra/er

pel mumaint nu daja ningünas occurrenzas publicas cun Anna Florin

Anna Florin piglia part a discussiuns da podi ed otras occurrenzas. Da marz fin lügl 2022 ha la società inscuntrà a las cumünanzas da: Tschlin, Guarda, Sent, Susch, Zernez, Ftan, Lavin, Ardez, Scuol, Ramosch, Martina/Strada e Tarasp. I ha dat mincha jada üna spassgiada tras cumün per discutter sur da las necessitats da la populaziun, davart la situaziun dal spazi d’abitar primar e pajabel e davart visiuns per l’avegnir

Medias

Wenn nur noch 13 Häuser

Südostschweiz, 28-03-22, zum Artikel

Einheimische bangen um ihre Dörfer

Blick, 12-03-2022, Zum Artikel

 

Sehnsuchtsort Bergidylle Viele zieht es ins Unterengadin

SRF, 11-03-2022, Zum Bericht

 

Die Bergler zuerst

Die Zeit, vom 24.02.2022  Zum Artikel

Teurer Wohnraum in Bauregionen

Schweiz aktuell vom 09.02.2022
Zum Beitrag

«La lescha da segundas abitaziuns – ina farsa?»

Cuntrasts, RTR, 6-03-22

 

Aus Ruinen macht er noble Lofts

Tagesanzeiger vom 28.01.2022
Zum Artikel

Dapli spazi d’abitar per indigens

RTR Telesguard dal 21.01.2022
vair artichel

Wohnungssituation im Engadin spitzt sich zu

SRF Regionaljournal vom 19.01.2022
Zum Artikel

Die verzweifelte Suche nach Wohnraum im Engadin

SRF Rendez-vous vom 19.01.2022
Zum Artikel

La fabrica cumainza bainbod

Posta Ladina dal 18.01.2022
vair artichel

Para stoja il prüm far mal

Posta Ladina dal 11.01.2022
vair artichel

Wohnungsnot: Weil die Portemonnaies nicht gleich dick sind

Südostschweiz vom 24.12.2021
Zum Artikel

Ausverkauf des Engadins

Hochparterre vom 13.12.2021
Zum Artikel

Die Wohnungsnot im Engadin verschärft sich

Engadinerpost vom 09.12.2021
Zum Artikel